Bài thuốc từ ốc bươu (ốc nhồi)

Ốc nhồi còn gọi ốc đồng, điền loa. Tên khoa học: Pila polita Deshayes., họ ốc nhồi (Pilidae). Ốc có hình tròn bóng; mặt ngoài màu nâu đen hay xanh vàng, mặt trong hơi tím, có nhiều vòng xoắn. Các vòng xoắn hơi phồng ở giữa và có rãnh nông; vòng soắn ở miệng ốc lớn, gần bằng 5/6 chiều cao con ốc. Vòng xoắn nhỏ dần theo tháp ốc và vót nhọn ở đỉnh tháp. Lỗ miệng vỏ dài và hẹp, có vành sắc. Nắp che miệng dài, gần hình thận, hai đầu tròn không bằng nhau. Loài ốc bươu (Pila conica Gray.) cũng được dùng, nhưng chất lượng không bằng loại ốc đồng.


Về thành phần dinh dưỡng, ốc nhồi chứa 11,9% protid; 0,7% lipid; các vitamin (B1 0,01mg%, B2 0,06mg%; PP 1mg%); khoáng chất (1357mg% Ca, 191mg% P). ốc cung cấp 86 Calo/100g thịt.


Theo Đông y, ốc nhồi vị ngọt, mặn, tính hàn; vào Vị, Đại tràng, Bàng quang. Vỏ ốc vị ngọt, tính bình. Ốc nhồi tác dụng lợi thủy, thanh nhiệt. Dùng tốt cho người bị sốt nóng, tiểu tiện khó, phù nề, vàng da, đái tháo đường, trĩ. Vỏ ốc có tác dụng giải tâm phiền. Liều dùng cách dùng: 500 - 2000g (cả vỏ); nấu, hầm, nướng hay xào. Sau đây là 4 món ăn thuốc có ốc nhồi:


1. Canh ốc nhồi củ chuối tiêu: ốc nhồi 500 - 2000g, củ chuối 500g – 1.000g. Ốc ngâm sạch, đập bỏ vỏ, rửa sạch nhớt, thái miếng; củ chuối ép lấy nước, nấu với ốc, khi chín nhừ thêm chút đường trắng và gia vị là được. Vẫn thực đơn này, theo kinh nghiệm dân gian, dùng quả chuối xanh gọt bỏ vỏ ngoài, ngâm nước, sau đó rửa sạch thêm gia vị nấu với ốc thành một món đặc sản. Món này có tác dụng lợi niệu chống phù nề.


2. Ốc xào nấm hương: ốc nhồi 500 – 2.000g, nấm hương 20g, thịt nạc 60g. Ốc ngâm nước sạch 1 - 2 ngày, đem đập lấy phần thịt ốc, rửa sạch nhớt, thái lát; nấm hương ngâm rửa sạch để cho hết nước, thái nhỏ; thịt nạc thái lát, cùng trộn lẫn với ốc và nấm hương, thêm gia vị hành, gừng, bột tiêu, muối, giấm; để 15 phút. Xào to lửa với dầu chiên đến chín, thêm nước dùng, đun cho sôi đều. Ăn nóng. Món này dùng tốt cho người bị sốt nóng vàng da, tiểu ít.


3. Ốc nhồi luộc: ốc nhồi 500 – 2.000g ngâm với nước gạo rồi rửa sạch, đem luộc với 1 nắm lá bưởi đến khi ốc chín, khêu ốc ăn với nước gừng pha rượu, giấm thanh, đường và mắm, đồng thời uống nước luộc ốc. Món này thanh nhiệt lợi niệu, rất tốt cho người bệnh sốt nóng vàng da. Cách này hay làm với ốc bươu, ốc bươu vàng.


4. Nước canh ốc nhồi tàu hũ: ốc nhồi 500 – 2.000g đem đập bỏ vỏ ốc, rửa sạch, thái miếng; nấu với đậu phụ, hành củ (hoặc hành tươi) lấy nước uống. Dùng thích hợp cho người bị say rượu, hôn mê.


Kiêng kỵ: người bị tỳ vị hư hàn không được ăn ốc nhồi.


Theo Lương y Vũ Quốc Trung, Hội Đông y Việt Nam ốc đồng có chứa nhiều dinh dưỡng, đặc biệt là canxi. Cụ thể, trong 100g thịt ốc đồng chứa 10,7g protein; 1,2g lipit; 3,8g cacbohydrat; 1.357mg canxi; 191mg photpho; 19,8mg sắt. Ngoài ra là các loại vitamin B1, B2, A… Như vậy có thể thấy, trong ốc đồng có lượng canxi rất phong phú, hơn nhiều lần so với sữa bò.

Ví dụ: 100g sữa bò chỉ chứa 100mg canxi, còn 100g thịt ốc đồng chứa hơn 1.300mg canxi. Lượng canxi của thịt ốc nếu so với đậu tương cao gấp 3,7 lần; so với thịt gà cao gấp 12 lần; so với thịt bò cao gấp 194 lần; so với thịt lợn cao 226 lần; Nếu kém thì chỉ kém so với vỏ tôm.



PHÂN BIỆT VỚI ỐC BƯƠU VÀNG NHƯ THẾ NÀO?

Theo PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, cán bộ Viện Công nghệ Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội, hiện ốc bươu vàng xếp vào danh sách bị cấm nuôi và cần tiêu diệt ở Việt Nam.

Tuy nhiên cần nhận định, việc tiêu diệt ốc bươu vàng không phải vì chúng có chứa độc tố mà vì chúng được xếp vào nhóm sinh vật ngoại lai có khả năng gây hại mùa màng.

Ốc bươu vàng cũng chứa nhiều chất đạm, khoáng và sinh tố như các loại ốc khác nên có thể trở thành nguồn thực phẩm cho con người.


Thực tế hiện nay ở nhiều địa phương, nhiều người đã biết cách chế biến ốc bươu vàng thành các món khoái khẩu, góp phần không nhỏ vào công cuộc bảo vệ mùa màng.

Ốc bươu vàng du nhập vào Việt Nam từ những năm 80 của thế kỷ trước và được nuôi như một nguồn cung cấp thực phẩm như con người. Sau đó, chúng tràn ra thiên nhiên và trở thành loài có sức tàn phá nông nghiệp ghê gớm.


Bên cạnh đó, ốc bươu vàng có đặc tính dễ sống, sinh sản nhanh trong khi ít người ăn nên giá bán rất rẻ. Nhiều nhà hàng, quán ăn đã thu mua loại ốc này để chế biến thành ốc bươu chính hiệu mà người ăn khó nhận ra.


Về vấn đề này, PGS Thịnh cho rằng không cần quá lo lắng vì loại ốc này không gây độc như nhiều người vẫn e ngại. Ốc bươu vàng khác ốc bươu thường ở chỗ có nhân tròn màu hồng ở giữa đầu ốc. Đây chính là dạ dày và thực quản có chứa nhiều loại ký sinh. Do đó, chỉ cần loại bỏ phần nhân màu hồng này, ốc bươu vàng sẽ như các loại ốc khác.


Thậm chí, ốc bươu vàng ăn còn giòn dai hơn, hấp dẫn hơn với những người hợp khẩu vị. Tuy nhiên, vị chuyên gia cũng cảnh báo, do ốc bươu vàng leo lên ngọn cây lúa, ngọn rau để đẻ trứng và là loại bị bà con dùng hóa chất tiêu diệt nên rất dễ ngấm hóa chất này.


Ngược lại, ốc bươu vàng lại ít chứa ký sinh trùng hơn ốc bươu - loại ăn ở tầng đáy. Trao đổi với Zing.vn, tiến sĩ Hoàng Kim Thanh, nguyên Giám đốc Trung tâm Truyền thông Giáo dục Dinh dưỡng (Viện Dinh dưỡng Quốc gia) cũng đồng quan điểm người dân có thể đưa ốc bươu vàng vào thực đơn. Hàm lượng dinh dưỡng, cách chế biến và hương vị của chúng cũng giống như các loại ốc khác. Duy chỉ nên lưu ý công đoạn làm sạch con ốc.


Ngoài ra, cho dù là ngao, sò, hến, ốc bươu hay ốc bươu vàng thì cũng là nguồn chứa nhiều đạm, mang tính hàn, dễ gây khó tiêu, do đó không nên tiêu thụ quá nhiều. Bà Thanh cũng cho biết, hiện nay ốc bươu vàng làm sẵn được bán ở các chợ rất nhiều với giá rẻ. Khi mua, bạn nên cẩn thận bởi có thể mua phải loại để lâu, ôi thiu và làm không được sạch, dễ gây ngộ độc.


Nguồn:

BS Tiểu Lan: https://suckhoedoisong.vn/4-mon-an-thuoc-tu-oc-nhoi-tot-cho-nguoi-benh-dai-thao-duong-phu-ne-169175237.htm

https://suckhoedoisong.vn/mon-an-bai-thuoc-chua-benh-tu-oc-16932125.htm

14 lượt xem0 bình luận

Bài đăng gần đây

Xem tất cả

Kha tử

Gãy xương đòn